ĐỀ KHẢO SÁT CHỌN ĐỘI TUYỂN HỌC SINH GIỎI DỰ THI CẤP TỈNH NĂM HỌC 2008-2009
MÔN NGỮ VĂN - LỚP 9
(Thời gian: 120 phút không kể thời gian phát đề)
----------------------------------------------

Câu 1: (2 điểm)
Cho đoạn văn sau:
“ Mưa mùa xuân xôn xao, phơi phới. Những hạt mưa bé nhỏ, mềm mại, rơi mà như nhảy nhót. Hạt nọ tiếp hạt kia đan xuống mặt đất (...). Mặt đất đã kiệt sức bỗng thức dậy, âu yếm đón lấy những giọt mưa ấm áp, trong lành. Đất trời lại dịu mềm, lại cần mẫn tiếp nhựa cho cây cỏ. Mưa mùa xuân đã mang lại cho chúng cái sức sống ứ đầy, tràn lên các nhánh lá mầm non. Và cây trả nghĩa cho mưa bằng cả mùa hoa thơm trái ngọt.”
(Nguyễn Thị Thu Trang, Tiếng mưa )
a. Xác định và nêu ngắn gọn tác dụng của các biện pháp tu từ từ vựng được dùng trong đoạn văn trên.
b. Chỉ rõ tính liên kết của đoạn văn.

Câu 2: (3 điểm)

Trong bài thơ " Mùa xuân nho nhỏ" của Thanh Hải có câu: Ta làm con chim hót
…………………… a. Chép chính xác 7 câu nối tiếp câu thơ trên. b. Nêu hoàn cảnh sáng tác bài thơ. Hoàn cảnh đó có ý nghĩa như thế nào trong việc bày tỏ cảm xúc của nhà thơ ? c. Ở phần đầu của bài thơ, tác giả dùng đại từ "Tôi", nhưng ở đoạn thơ vừa chép lại sử dụng đại từ "Ta". Vì sao vậy? d. Mở đầu đoạn văn phân tích 8 câu thơ trên, một học sinh viết:
- Từ xúc cảm trước mùa xuân của thiên nhiên đất nước, Thanh hải đã bày tỏ khát vọng mãnh liệt muốn dâng hiến cho cuộc đời.
Coi câu văn trên đây là câu mở đoạn, hãy hoàn chỉnh đoạn văn bằng cách viết tiếp để đoạn văn có khoảng 10 đến 12 câu, trong đó có lời dẫn trực tiếp và kết đoạn là một câu hỏi tu từ.

Câu 3: (5 điểm)

Cảm nhận của em về bài thơ Ánh trăng của Nguyễn Duy.


======================HẾT======================








ĐÁP ÁN
ĐỀ KHẢO SÁT CHỌN ĐỘI TUYỂN HỌC SINH GIỎI DỰ THI CẤP TỈNH NĂM HỌC 2008-2009
MÔN NGỮ VĂN LỚP 9
---------------------------------------------------------

Câu 1: (2 điểm)

a. Xác định và nêu ngắn gọn tác dụng của các biện pháp tu từ từ vựng: (1 điểm)

- Phép nhân hóa làm cho các yếu tố thiên nhiên (mưa, đất trời, cây cỏ) trở nên có sinh khí, có tâm hồn. (0,5 điểm)
- Phép so sánh làm cho chi tiết, hình ảnh (những hạt mưa) trở nên cụ thể, gợi cảm. (0,5 điểm)

b. Chỉ rõ tính liên kết của đoạn văn: (1 điểm)
- Liên kết nội dung:
+ Các câu trong đoạn cùng phục vụ chủ đề của đoạn là: miêu tả mưa mùa xuân và sự hồi sinh của đất trời. . (0,25 điểm)
+ Các câu trong đoạn được sắp xếp theo một trình tự hợp lý. (0,25 điểm)
- Liên kết hình thức: (0,5 điểm)
+ Phép lặp: mưa mùa xuân, mưa, mặt đất
+ Phép đồng nghĩa, liên tưởng: mưa, hạt mưa, giọt mưa; mặt đất, đất trời; cây cỏ, cây, nhánh lá mầm non, hoa thơm trái ngọt
+ Phép thế: cây cỏ - chúng
+ Phép nối: và
* Cho điểm phần liên kết hình thức:
+ HS xác định đúng, có dẫn chứng 3-4 phép liên kết: 0,5 điểm
+ HS xác định đúng, có dẫn chứng 1-2 phép liên kết: 0,25 điểm

Câu 2: (3 điểm)

a. Chép chính xác 7 câu nối tiếp câu thơ trên. (0,25 điểm) b. Nêu hoàn cảnh sáng tác bài thơ. Ý nghĩa như thế nào trong việc bày tỏ cảm xúc của nhà thơ :
- Sáng tác 11/1980; hiểu hoàn cảnh sáng tác , người đọc càng trân trọng tình cảm, tư tưởng của tác giả. (0,5 điểm) c. Ở phần đầu của bài thơ, tác giả dùng đại từ "Tôi", nhưng ở đoạn thơ vừa chép lại sử dụng đại từ "Ta":
Tôi: cái riêng…, Ta: cái chung… (0,25 điểm) d. Học sinh viết đoạn văn theo đúng yêu cầu về nội dung. (1, điểm)
Đủ số lượng;